RODZAJE ZANIECZYSZCEŃ:
Mechaniczne
? muł
Koloidalne
?olej
Roztwory
?sól
Biologiczne np.
?bakterie (miano Coli), wirusy
Zanieczyszczenia fizyczne
?substancje stałe występujące w wodzie jako zawiesiny o różnym stopniu rozdrobnienia
? szczątki roślin i zwierząt, drobne elementy gleby
Zanieczyszczenia chemiczne
?chemiczne związki organicznie i mineralne
?cyjanki, sole metali ciężkich, produkty ropopochodne
Zanieczyszczenia bakteriologiczne
?bakterie, które działają chorobotwórczo, które wraz z wodą dostają się do układu pokarmowego ludzi lub zwierząt
Zanieczyszczenia radioaktywne
?pyły radioaktywne opadające z atmosfery, będące efektem wybuchów broni nuklearnej bądź katastrof elektrowni atomowych
Zanieczyszczenia komunalne
?są to wody wykorzystane do celów higienicznych i gospodarczych, zarówno w gospodarstwach domowych, jak i zakładach pracy
Zanieczyszczenie przemysłowe
? powstają na skutek odprowadzania z fabryk i zakładów przemysłowych wód wykorzystanych w różnego rodzaju procesach technologicznych
Zanieczyszczenia opadowe
?są to głównie wody deszczowe i roztopowe. Należy pamiętać, iż podczas opadów woda może pochłaniać różnego rodzaju szkodliwe substancje z atmosfery. W ten sposób powstają między innymi kwaśne deszcze
Zanieczyszczenia rolnicze
?dostające się do wód na skutek działalności rolniczej (są to między innymi nawozy, środki ochrony roślin, pestycydy itp.)
Wynikające z działalności człowieka:
?ścieki z gospodarstw domowych (np. fekalia, środki piorące, myjące i czyszczące)
?ścieki przemysłowe (np. chemiczne, metali ciężkich)
?składowiska śmieci, odpadów (np. związki chemiczne, które są wymywane z powietrza przez opady atmosferyczne i przedostają się do gleby i wód gruntowych)
?emisja gazów i pyłów do atmosfery (np. dwutlenek siarki oraz tlenek azotu)
? nawozy mineralne, wapnowanie gleb (np. azotany, fosforany)
? resztki pasz, odchody zwierząt (np. gnojowica, woda gnojowa)
?środki ochrony roślin (np. pozostałości po pestycydach i herbicydach)
Zanieczyszczenia punktowe ? wprowadzone do wód w jednoznacznie określonym miejscu:
?ścieki odprowadzone wylotami kanalizacyjnymi z terenów miasta i wsi
? ścieki odprowadzane ze skanalizowanych zakładów przemysłowych oraz innych skanalizowanych obiektów
?wody z systemów melioracyjnych odprowadzone w określonych miejscach do rzek lub zbiorników wodnych
?emisja gazów z przemysłu, energetyki i transportu
Zanieczyszczenia obszarowe i rozproszone ? wprowadzone do wód z obszaru całej zlewni:
?ścieki odprowadzone wylotami kanalizacyjnymi z terenów miasta i wsi
?ścieki odprowadzane ze skanalizowanych zakładów przemysłowych oraz innych skanalizowanych obiektów
?wody z systemów melioracyjnych odprowadzone w określonych miejscach do rzek lub zbiorników wodnych
?emisja gazów z przemysłu, energetyki i transportu
Ze względu na pochodzenie:
?naturalne – takie, które pochodzą z domieszek zawartych w wodach powierzchniowych i podziemnych – np. zasolenie, zanieczyszczenie związkami żelaza
?sztuczne – inaczej antropogeniczne, czyli związane z działalnością człowieka – np. pochodzące ze ścieków, spływy z terenów rolniczych, składowisk odpadów komunalnych. Zanieczyszczenia sztuczne także możemy podzielić na grupę biologicznych (bakterie, wirusy, grzyby, glony) oraz chemicznych (oleje, benzyna, smary, ropa, nawozy sztuczne, pestycydy, kwasy, zasady)
Ze względu na stopień szkodliwości:
?bezpośrednio szkodliwe – fenole (gazownie, koksownie) kwasy cyjanowodorowy (gazownie), kwas siarkowy i siarczany (fabryki nawozów sztucznych, celulozownie, fabryki włókien sztucznych)
?pośrednio szkodliwe – takie, które prowadzą do zmniejszenia ilości tlenu w wodzie poniżej poziomu niezbędnego do utrzymania przy życiu organizmów wodnych.
Według kryterium trwałości zanieczyszczeń:
?rozkładalne – zawierające substancje organiczne, potencjalnie trujące, lecz podlegające przemianom chemicznym do prostych związków nieorganicznych przy udziale bakterii (ścieki domowe)
?nierozkładalne – zawierające substancje nie ulegające większym przemianom chemicznym i nie atakowane przez drobnoustroje (sole metale ciężkich)
?trwałe – zawierające substancje ulegające rozkładowi biologicznemu w niewielkim stopniu i pozostające w środowisku w niezmiennej formie przez długi okres czasu (pestycydy, fenole, produkty destylacji ropy naftowej)
Ze względu na źródło:
?źródła punktowe ? ścieki odprowadzane w zorganizowany sposób systemami kanalizacyjnymi, pochodzące głównie z zakładów przemysłowych i z aglomeracji miejskich
?zanieczyszczenia powierzchniowe lub obszarowe ? zanieczyszczenia spłukiwane opadami atmosferycznymi z terenów zurbanizowanych nieposiadających systemów kanalizacyjnych oraz z obszarów rolnych i leśnych
?zanieczyszczenia ze źródeł liniowych lub pasmowych ? zanieczyszczenia pochodzenia komunikacyjnego, wytwarzane przez środki transportu i spłukiwane z powierzchni dróg lub torfowisk oraz pochodzące z rurociągów, gazociągów, kanałów ściekowych, osadowych
SPOSOBY OCHRONY
vRodzaje oczyszczeń:
Biologiczne-stopień oczyszczenia nie przekracza 30%-0,6 km3/rok:
?bakterie
?inne mikroorganizmy
Chemiczne-stopień oczyszczenia waha się od 85 do 93%-0,2 km3/rok:
?ozonowanie
?strącanie osadów
?wymiana jonowa
Mechaniczne- stopień oczyszczenia przekracza 90%:
?destylacja
?filtracja
?odwrócona osmoza
?sedymentacja
?krystalizacja
Fizyczne:
?gotowanie wody
? pasteryzację
? zastosowanie ultradźwięków
? promieniowanie UV
? promieniowanie gamma
vRodzaje urządzeń oczyszczających:
?osadniki – w których zachodzą głównie procesy sedymentacji i floatacji, powodujące wydzielanie stałych zanieczyszczeń ze ścieków oraz procesy beztlenowego rozkładu osadów ściekowych
?filtry – w których zachodzą głównie procesy filtracji i absorpcji, lecz również biologiczny rozkład zanieczyszczeń tlenowych z zatrzymanych ścieków,
?komory – z przedłużonym napowietrzaniem osadu czynnego lub ze złożami biologicznymi, w których zachodzą przy intensywnym udziale mikroorganizmów biologiczne procesy tlenowe rozkładu zanieczyszczeń w ściekach i tlenowa stabilizacja osadów
?stawy biologiczne i oczyszczalnie korzeniowe – stanowiące rodzaj “ekologicznego reaktora”, w których zachodzą procesy wykorzystywane w sztucznych oczyszczalniach ścieków, a ponadto procesy charakterystyczne dla naturalnego środowiska ze znacznym udziałem roślinności (fotosynteza, fotoutlenianie, pobór zanieczyszczeń przez rośliny i inne)
SPOSOBY OCHONY WÓD:
-stosowanie bezściekowych technologii w produkcji przemysłowej;
-napowietrzanie wód stojących;
-zamykanie obiegów wodnych w cyklach produkcyjnych i odzysk
wody ze ścieków
-utylizacja wód kopalnianych oraz powtórne wtłaczanie tych wód do górotworu;
-zabezpieczanie hałd i wysypisk
-oczyszczanie ścieków i unieszkodliwianie osadów ściekowych – budowanie oczyszczalni ścieków ? w gminie Miedźno w 2002r ruszyła pierwsza nowoczesna oczyszczalnia ścieków i kolejna w kraju; dzięki niej możliwe jest oczyszczanie wody i wprowadzanie jej do wtórnego użycia
- składowanie odpadów w legalnych miejscach specjalnie do tego przystosowanych
- stosowanie filtrów czyszczących wodę
- mini oczyszczalnie domowe dzięki którym można czyścić wodę we własnym zakresie
- zachęcenie ludzi do korzystania z myjni samochodowych
- unikać nieznanych środków czyszczących
- rozdawanie ulotek informacyjnych na temat przyrody i skutków jej zanieczyszczania
- sadzenie drzew przy zbiornikach wodnych
- stosowanie bezściekowych technologii w produkcji -utylizacja wód kopalnianych oraz powtórne wtłaczanie tych wód do górotworu -zabezpieczanie hałd i wysypisk śmieci -oczyszczanie ścieków i unieszkodliwianie osadów ściekowych -zmniejszeniu ilości zużywanej wody
- oczyszczaniu jej w specjalnie budowanych oczyszczalniach
- zakładaniu filtrów na kominy fabryk
- zakładaniu katalizatorów w samochodach
- używaniu nawozów naturalnych
- używaniu detergentów z napisem biodetergenty
- nie wyrzucaniu odpadów do rzek i jezior
- nie używaniu środków chemicznych
- nie myciu samochodów nad zbiornikami wodnymi
- nie budowaniu szamb koło wód
- nie wylewaniu mydlin do wód
- nie używaniu środków silnie żrących
- ograniczeniu jazdy na pojazdach spalinowych
- nie wylewaniu ścieków do wód